Sau tai nạn bất ngờ của cha, đoàn múa lân gia đình ở một ngôi làng nhỏ thuộc vùng Isan rơi vào cảnh tan đàn xẻ nghé. Người cha, một nghệ nhân nổi tiếng với những động tác uyển chuyển như rồng bay, lân nhảy, nay nằm liệt giường, đôi mắt vẫn lấp lánh theo từng nhịp trống. Cô con gái lớn, vốn chỉ quen với việc đứng sau cánh gà, bỗng chốc phải đứng ra gánh vác cả một di sản. Những đêm dài trằn trọc bên ánh đèn dầu, cô lắng nghe tiếng kèn khaen và điệu hát mor lam da diết từ chiếc radio cũ, bỗng nhiên thấy trong đó một lời giải đáp. Cô quyết định không chỉ tiếp quản những động tác múa, mà còn kết hợp nhịp nhàng với âm nhạc dân tộc – thứ âm thanh như từ lòng đất mẹ vọng lên, sâu lắng và bền bỉ.
Buổi tập đầu tiên chẳng khác gì một trận chiến. Đầu lân nặng trịch, những bước chân lóng ngóng, nhịp trống và điệu khaen chưa ăn ý. Có lúc cô gục ngã vì thất vọng, hình ảnh cha ngồi trên chiếc ghế tre, gật gù theo nhịp, lại thôi thúc cô đứng dậy. Cô học cách thở như cha từng dạy, để mỗi cú vươn mình, mỗi cú lộn của đầu lân đều toát lên sự dẻo dai, mạnh mẽ nhưng không kém phần uyển chuyển. Cô mời thầy kèn khaen già nhất làng, người vẫn thường chơi đêm đêm bên bếp lửa, cùng ngồi lại. Họ cùng nhau thử nghiệm, để tiếng kèn da diết hòa cùng tiếng trống thúc giục, để điệu múa lân không còn là những màn trình diễn rời rạc, mà trở thành một câu chuyện sống động về đất trời, về mùa màng và niềm tin.
Dần dà, đoàn múa lân của cô gái trẻ đã có một hơi thở mới. Những điệu múa truyền thống vẫn giữ nguyên cốt cách oai phong, nhưng giờ đây, khi tiếng kèn khaen cất lên, từng bước chân của các nghệ nhân dường như nhẹ bẫng hơn, như đang hòa vào điệu hát ru của núi rừng. Họ múa không chỉ cho ngày hội, mà cho cả những đêm cầu mưa, cho những buổi lễ cúng đầu mùa. Người làng bắt đầu nhìn thấy trong những màn trình diễn ấy không chỉ là kỹ thuật, mà là hồn cốt của một vùng quê nghèo, nơi mà truyền thống và hiện tại đan xen như rễ cây bám chặt lấy mảnh đất đỏ bazan.
Cô gái ấy, với mái tóc cột cao và khuôn mặt rám nắng, giờ đây đã trở thành trụ cột vững chắc. Cô không còn là cô con gái chỉ biết theo sau nữa, mà là người dẫn đường, giữ lửa cho một di sản. Điệu Múa Lân Sư Rồng của đoàn cô, với sự kết hợp kỳ diệu cùng nhạc Mor Lam, đã trở thành một món ăn tinh thần không thể thiếu của người dân Isan – một minh chứng sống động rằng, khi trái tim và bản sắc dân tộc cùng hòa nhịp, thì truyền thống không hề lỗi thời, mà còn được hồi sinh mạnh mẽ hơn bao giờ hết.







