Khi Đàn Chim Trở Về lao vào ngay chủ đề nóng bỏng: rừng tự nhiên bị xới tung để đổ bê tông làm thủy điện, chuyện này khiến bao người dân bức xúc bàn tán. Bộ phim rong ruổi qua năm tỉnh miền núi heo hút, toàn những cánh rừng già cách xa Hà Nội cả ngàn cây số, nơi tiếng rìu bổ và máy cưa vang vọng thay vì tiếng chim hót.
Đây chính là chiến trường khốc liệt giữa đám kiểm lâm gầy guộc, thiếu cả người lẫn phương tiện, với lũ lâm tặc hung tợn liều lĩnh. Chúng kéo nhau vào rừng sâu, chặt phá không thương tiếc, rồi tẩu tán gỗ quý qua bao con đường mòn lắt léo. Thêm vào mớ bòng bong ấy là đám cán bộ địa phương sa đọa, những kẻ từng nắm quyền giờ quay ngoắt tiếp tay cho tội phạm, nhận hối lộ rồi nhắm mắt làm ngơ. Chính sự mục ruỗng từ bên trong này khiến việc giữ rừng trở nên gian nan bội phần, rừng mất dần, chim muông hoang mang chẳng biết bay về đâu. Phim không chỉ ghi hình mà còn khơi dậy nỗi day dứt về những mất mát đang lặng lẽ xảy ra ngay trên đất nước mình.
