Làm Cha Mẹ (Phần 6)
Rồi, sau 5 kỳ bàn đủ chuyện từ rèn thói quen cho con đến xử lý mâu thuẫn vợ chồng khi có con nhỏ, hôm nay mình muốn lôi đại gia đình Braverman ra làm ví dụ điển hình cho cú chấn động mà ít cha mẹ nào chuẩn bị sẵn tâm lý: khi đứa con bạn tin chắc là bình thường, bỗng một ngày nhận chẩn đoán nằm trong phổ tự kỷ.
Đại gia đình Braverman thì ai từng theo dõi series phim cùng tên chắc chẳng lạ gì. Ông bà nội Zeek – Camille có 4 đứa con, đứa nào đứa nấy tính cách lông bông chẳng giống ai. Anh cả Adam cái gì cũng cẩn thận, làm hiệu trưởng trường tư, lấy vợ là Kristina, hai đứa có hai con: Max và Haddie, sau này nhận thêm đứa út Nora. Chị hai Sarah thì lận đận, ly hôn rồi nuôi hai đứa Amber và Drew một mình, lúc thì làm thợ sửa ống nước lúc thì viết kịch bản. Thằng út Crosby thì suốt ngày vác guitar đi hát quán bar, có đứa con riêng là Jabbar với người yêu cũ, sau mới cưới Jasmine. Còn cô út Julia thì làm luật sư giỏi, lấy Joel, có con gái Sydney rồi nhận con nuôi Victor. Cả nhà tụ họp là xôm, cãi nhau om sòm từ chuyện ai quên mua sữa đến chuyện ai nuôi con sai lầm, nhưng mở miệng ra là gọi nhau là gia đình, chưa bao giờ để ai rơi vào bóng tối một mình.
Mọi chuyện bắt đầu lình xình từ lúc Max lên mẫu giáo. Đứa trẻ không thích ôm ấp, mỗi khi ai chạm vào là gồng cứng người, thích xếp đồ chơi theo đúng hàng lối, màu đỏ để riêng, màu xanh để riêng, nếu ai làm sai là gào thét ầm ĩ. Lúc đầu Adam và Kristina cứ tưởng con trai mình chỉ hơi cá tính, lớn lên chút là hết. Mãi đến một hôm cô giáo mẫu giáo gọi điện báo Max đánh bạn vì bạn chạm vào bộ sưu tập đá của cậu, rồi bác sĩ tâm lý sau buổi đánh giá kéo dài 3 tiếng đưa ra kết quả: Max mắc Hội chứng Asperger – một dạng tự kỷ chức năng cao, ở Việt Nam xưa hay gọi là tự kỷ lùi, nay theo chuẩn y khoa là rối loạn phổ tự kỷ chức năng cao.
Cú sốc này không chỉ đè nặng lên đôi vai Adam và Kristina – vốn đã chuẩn bị đủ đường cho con trai vào trường tư tốt nhất, nay phải đổi sang trường chuyên biệt, phải học lại cách nói chuyện với con, cách không ép con phải bình thường như bao đứa trẻ khác. Nó lan ra cả đại gia đình, thay đổi lối sống của từng người một. Bà Camille vốn hay soi mói chuyện nuôi dạy con của các con, nay cũng ngừng đưa ra mấy lời khuyên vô thưởng vô phạt kiểu con phải dạy cháu như thế này, lúc nào cũng để sẵn bịch bánh quy socola yêu thích của Max ở tủ bếp, khi Max gào thét vì tiếng ồn ào, bà chỉ im lặng ngồi cạnh, không hỏi han gì thêm. Ông Zeek vốn là người đàn ông cứng rắn, cả đời không khóc trước mặt con cháu, cũng bắt đầu học cách đưa Max đi câu cá, hai ông cháu ngồi im cả buổi, chẳng cần nói chuyện, chỉ cần Max cầm cần câu không rung tay là ông mỉm cười hài lòng, ánh mắt mềm nhũn lại.
Haddie – chị gái Max – từ một đứa trẻ hay ghen tị với sự quan tâm của bố mẹ dành cho em trai, dần trở thành người bảo vệ nhỏ của Max, mỗi lần bạn ở trường trêu chọc Max là Haddie sẵn sàng đánh nhau. Sarah thì lúc đầu còn lóng ngóng không biết cách tiếp xúc với đứa cháu tự kỷ, sợ làm sai khiến cháu hoảng loạn, sau cũng học cách không ép Max phải nhìn vào mắt mình khi nói chuyện, mỗi khi Max đến nhà là cô để sẵn bộ lắp ráp Lego ở bàn, không bắt cháu phải tham gia đám đông ồn ào. Crosby và Julia thì dù đôi khi cũng chưa hiểu hết về Asperger, hay vô tình nói mấy câu vô ý khiến Kristina buồn, nhưng chưa bao giờ để Max cảm thấy mình là gánh nặng, mỗi kỳ nghỉ gia đình vẫn kéo Max đi chơi chung, dù biết cậu sẽ chỉ ngồi góc đọc sách cả buổi.
Điều hay nhất của nội dung Làm Cha Mẹ (Phần 6) – chính là câu chuyện về gia đình Braverman trong phần 6 của series phim – là không ai trong gia đình cố gắng chữa Max cho hết Asperger. Họ chỉ cố gắng hiểu Max hơn: hiểu tại sao cậu ghét tiếng còi xe ồn ào, tại sao cậu cần lịch trình cố định mỗi ngày, tại sao cậu không thể hiện cảm xúc giống người thường. Và sự thay đổi ấy, cái cách cả đại gia đình điều chỉnh lối sống để bao dung cho một thành viên nhỏ, mới chính là điều khiến gia đình Braverman trở thành ví dụ kinh điển về làm cha mẹ: không phải dạy con phải giống mình, mà là học cách đi cùng con, dù con đi trên một con đường khác biệt.
Mình nhớ có tập trong Làm Cha Mẹ (Phần 6), Adam đứng trước hội phụ huynh trường học của Max, run rẩy đọc bài phát biểu về việc tại sao trường nên chấp nhận Max vào đội tranh luận, dù cậu không thể giao tiếp mắt với người nghe. Dưới khán đài, cả nhà Braverman ngồi đầy đủ, từ ông bà nội đến các cô chú, anh chị em, tất cả đều vỗ tay rầm rộ khi Max bước lên bục, dù cậu chỉ đứng yên, nhìn chằm chằm vào tờ giấy và đọc một mạch không ngẩng lên. Cảnh đó mà, không có nước mắt sướt mướt, chỉ có sự ấm áp của những người chưa bao giờ coi sự khác biệt của Max là gánh nặng, mà coi đó là một phần tự nhiên của gia đình.
Hôm nay viết về Làm Cha Mẹ (Phần 6) mà nhớ hồi mình mới làm mẹ, con trai mình cũng có giai đoạn không thích giao tiếp, mình cứ lo con tự kỷ, sau mới biết chỉ là giai đoạn nhút nhát. Nhưng xem cảnh gia đình Braverman, mình mới hiểu: làm cha mẹ không phải là ép con thành công theo tiêu chuẩn của mình, mà là mình phải đủ rộng lòng để ôm trọn cả những khác biệt của con. Cả đại gia đình Braverman đã làm được điều đó, và đó chính là lý do câu chuyện của họ vẫn khiến người xem nhớ mãi, ngay cả khi series đã kết thúc nhiều năm.
